Dự báo chủ động và sẵn sàng "4 tại chỗ"
Nhằm ứng phó hiệu quả với diễn biến bất thường của thời tiết, Công ty Cổ phần Thủy điện Hủa Na đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trong công tác phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn.
Ông Bùi Huy Thành - Giám đốc Công ty cho biết: Điểm đáng chú ý trong công tác phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn (PCTT&TKCN) của công ty là từng bước chủ động dự báo, cảnh báo và điều hành. Hệ thống quan trắc tự động được kết nối, truyền dữ liệu theo thời gian thực, giúp đơn vị cập nhật sớm diễn biến mưa trên lưu vực, qua đó có thêm thời gian để đánh giá tình hình và đưa ra phương án vận hành phù hợp.
Tại Nhà máy Thủy điện Hủa Na, 2 trạm đo mưa tại khu vực đập chính được duy trì hoạt động ổn định. Công ty đồng thời phối hợp với cơ quan khí tượng thủy văn và đơn vị cung cấp số liệu đo mưa trên lưu vực để thường xuyên cập nhật thông tin phục vụ vận hành hồ chứa.
Trên cơ sở số liệu quan trắc và dự báo, công ty có thể chủ động tính toán, điều chỉnh mực nước hồ, tạo dung tích đón lũ phù hợp, góp phần bảo đảm an toàn công trình và hạn chế tác động bất lợi đến khu vực hạ du.
Song song với công tác dự báo, công ty đặc biệt chú trọng kiểm tra, bảo dưỡng các hệ thống thiết bị phục vụ vận hành an toàn trong điều kiện mưa lũ. Hệ thống điện tự dùng và nguồn điện dự phòng được xác định là một trong những yếu tố then chốt để duy trì hoạt động của nhà máy khi xảy ra sự cố. Tại đập chính của Nhà máy Thủy điện Hủa Na bố trí 2 máy phát điện diesel dự phòng, tại nhà máy có 1 máy phát diesel dự phòng và được kiểm tra, chạy thử định kỳ hằng tuần.
Nâng cao năng lực bảo đảm an toàn hạ du
Tại Nhà máy Thủy điện Nậm Nơn, máy phát diesel dự phòng cũng đã được bảo dưỡng, sửa chữa, bảo đảm sẵn sàng cấp điện cho các khu vực cần thiết. Các hệ thống camera giám sát, điện thoại, internet được duy trì hoạt động bình thường; đồng thời, công ty trang bị 2 điện thoại vệ tinh để dự phòng trong trường hợp mất tín hiệu liên lạc.
Sau mùa lũ năm 2025, công ty đã hoàn thành hệ thống tường chắn lũ tại Nhà máy Thủy điện Nậm Nơn. Đây là hạng mục có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo vệ khu vực trạm biến áp, hạn chế xói lở.
Cùng với việc bảo đảm thiết bị, công ty triển khai nghiêm túc phương châm “4 tại chỗ”. Công tác chỉ huy được tổ chức theo hướng thông tin thông suốt, liên tục giữa công ty với chính quyền địa phương, lực lượng chức năng và các đơn vị liên quan. Việc phối hợp vận hành giữa Thủy điện Hủa Na với các hồ chứa trên cùng lưu vực và giữa Nậm Nơn với các công trình thủy điện liên quan được thực hiện theo nguyên tắc “thông tin đi trước một bước”, bảo đảm các quyết định vận hành, điều tiết hồ chứa được đưa ra trên cơ sở thông tin thủy văn và dự báo cập nhật.
Về lực lượng, công ty duy trì Đội xung kích PCTT&TKCN, sẵn sàng cơ động tại các vị trí xung yếu. Trước các đợt mưa lũ lớn, lực lượng được huy động, tập trung tại nhà máy để kiểm tra thiết bị, trực vận hành và xử lý các tình huống phát sinh. Đây là yếu tố quan trọng giúp nâng cao khả năng phản ứng nhanh, hạn chế nguy cơ mất an toàn đối với công trình và người lao động.
Về vật tư, phương tiện, công ty chuẩn bị đầy đủ theo các phương án đã được phê duyệt. Tại các vị trí xung yếu, 1.000 bao tải cát và 20 m3 cát được dự trữ để xử lý nguy cơ ngập, sạt trượt ta luy. Các hợp đồng nguyên tắc với nhà thầu địa phương được chuẩn bị nhằm huy động phương tiện cơ giới trong trường hợp cần thiết. Đáng chú ý, hệ thống Internet vệ tinh được đưa vào phương án thông tin dự phòng, góp phần duy trì kênh điều hành khi hạ tầng viễn thông bị gián đoạn.
Công tác hậu cần tại chỗ cũng được chuẩn bị với phương án dự trữ nhiên liệu, nhu yếu phẩm, thuốc men và trang thiết bị y tế, bảo đảm lực lượng trực chiến có thể duy trì hoạt động trong trường hợp nhà máy bị cô lập do sạt lở, chia cắt giao thông.
Công ty còn chú trọng nâng cao năng lực xử lý tình huống thông qua diễn tập. Ngày 29 - 30/6/2026, Công ty cổ phần Thủy điện Hủa Na phối hợp với lực lượng chức năng và chính quyền địa phương tổ chức Hội nghị tổng kết công tác PCTT&TKCN năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026 kết hợp diễn tập ứng phó thiên tai tại 2 Nhà máy Thủy điện Nậm Nơn và Hủa Na.
Tại hội nghị, công ty đã trao tặng nhiều vật tư ứng phó thiên tai (áo phao, áo mưa, ủng bảo hộ, đèn pin) cho các địa phương. Chương trình diễn tập tập trung xử lý các tình huống sát thực tế như: Vận hành hồ chứa khi mưa lũ lớn, thông báo cảnh báo hạ du, bảo vệ đập, xử lý sự cố kẹt cửa van cung, mất điện tự dùng kèm mất liên lạc và ngăn chặn đối tượng xâm nhập trái phép khu vực đập qua đường thủy.
Ông Đoàn Văn Trường - Phó Giám đốc công ty chỉ đạo diễn tập tại Nhà máy Thủy điện Hủa Na cho biết: Thông qua chuỗi diễn tập, khả năng chỉ huy, điều hành và phối hợp giữa công ty với chính quyền, lực lượng chức năng địa phương được kiểm chứng và nâng cao. Đây cũng là dịp rà soát tính khả thi của các phương án đã xây dựng, kịp thời bổ sung những nội dung còn thiếu, đồng thời nâng cao kỹ năng xử lý tình huống cho cán bộ, người lao động.
Đối với khu vực hạ du, công ty xác định công tác cảnh báo, thông tin về vận hành và xả lũ có vai trò đặc biệt quan trọng. Hệ thống phao, biển báo lũ được bố trí tại các vị trí cần thiết; tại khu vực thượng lưu và hạ lưu Nhà máy Thủy điện Nậm Nơn, công ty bổ sung các biển thông báo, cảnh báo xả lũ và phòng, chống đuối nước. Người dân vùng hạ du được hướng dẫn nhận biết các hiệu lệnh cảnh báo, khu vực có nguy cơ bị ảnh hưởng khi mực nước sông dâng cao và chủ động bảo vệ người, tài sản, thực hiện sơ tán khi có yêu cầu.
Trong năm 2026, công ty tiếp tục xác định chuyển đổi số, nâng cao năng lực thực chiến và kiểm soát rủi ro địa chất là những nhiệm vụ trọng tâm. Hồ sơ an toàn hồ, đập và danh mục kiểm tra từng bước được số hóa; hệ thống camera, cảnh báo hạ du được tăng cường; hạ tầng truyền dẫn được tính toán theo hướng kết hợp mạng viễn thông mặt đất với Internet vệ tinh, bảo đảm thông tin quan trắc và điều hành được duy trì trong các tình huống chia cắt.
Cùng với đó, công ty tăng cường quan trắc các vị trí có nguy cơ sạt trượt, kiểm tra các hạng mục công trình, nạo vét và khơi thông hệ thống thoát nước. Tại khu vực suối Kìm tiếp giáp mái cơ Nhà máy Thủy điện Hủa Na, công tác gia cố chống sạt lở đang được triển khai. Những giải pháp này nhằm phát hiện sớm nguy cơ mất an toàn, chủ động xử lý và bảo vệ người, tài sản tại các vị trí xung yếu.
Với sự chuẩn bị chủ động, đồng bộ từ dự báo, quan trắc, kiểm tra công trình, bảo đảm thiết bị, bố trí lực lượng đến hậu cần và phối hợp với chính quyền địa phương, Công ty cổ phần Thủy điện Hủa Na đang từng bước nâng cao năng lực ứng phó thiên tai, bảo đảm an toàn công trình, duy trì vận hành ổn định, hạn chế thấp nhất tác động của mưa lũ.
