Thử sức với mô hình festival
Trên thế giới cũng như tại Việt Nam, festival thường được hiểu là chuỗi sự kiện văn hóa, nghệ thuật và du lịch được tổ chức trong một khoảng thời gian nhất định, quy tụ nhiều hoạt động đa dạng nhằm tôn vinh giá trị văn hóa đặc trưng của địa phương và tạo sức hút đối với du khách.
Khác với các lễ hội truyền thống vốn gắn với nghi lễ tín ngưỡng hoặc sinh hoạt cộng đồng, festival thường có quy mô lớn hơn, mang tính sáng tạo và kết nối nhiều lĩnh vực như nghệ thuật, ẩm thực, du lịch, thể thao hay thương mại.
Tại Việt Nam, một số festival đã trở thành thương hiệu nổi bật như Festival Huế, Festival Hoa Đà Lạt hay Festival Cà phê Buôn Ma Thuột... Không chỉ thu hút lượng lớn du khách trong và ngoài nước, các sự kiện này còn góp phần định vị hình ảnh điểm đến, đồng thời tạo thêm động lực phát triển dịch vụ, thương mại và du lịch địa phương.
Trong xu hướng đó, Nghệ An cũng bắt đầu từng bước tiếp cận mô hình festival như một cách làm mới các hoạt động văn hóa – du lịch. Sự kiện mang dáng dấp rõ nét nhất là Festival Dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh năm 2023 tổ chức tại thành phố Vinh (cũ). Festival khi đó quy tụ nhiều hoạt động văn hóa đặc sắc như chương trình nghệ thuật khai mạc quy mô lớn, Lễ hội đường phố “Lung linh miền di sản”, Liên hoan dân ca ví, giặm, Hội diễn đàn hát dân ca 3 miền và Giải marathon “Về miền ví, giặm”.
Tuy nhiên, với lần đầu tổ chức, festival này cũng bộc lộ một số hạn chế. Chuỗi hoạt động chưa thực sự dày; khoảng cách thời gian giữa các chương trình còn rời rạc; hầu hết hoạt động mang tính trình diễn nhiều hơn là trải nghiệm; mức độ tham gia trực tiếp của du khách chưa cao…
Những điều đó cho thấy việc xây dựng một festival thành công đòi hỏi sự chuẩn bị bài bản, tầm nhìn dài hạn và sự tham gia của nhiều chủ thể, từ cơ quan quản lý, doanh nghiệp du lịch đến cộng đồng địa phương. Song chính những trải nghiệm ban đầu ấy cũng mang lại những bài học quan trọng để Nghệ An tiếp tục thử sức với các festival quy mô lớn hơn trong thời gian tới.
Mở thêm cơ hội cho du lịch biển
Nếu Festival Dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh năm 2023 thiên về tôn vinh di sản văn hóa, thì Festival Du lịch Cửa Lò 2026 được kỳ vọng trở thành sự kiện du lịch mang tính tổng hợp, kết nối nhiều hoạt động trải nghiệm gắn với biển và văn hóa xứ Nghệ.
.jpg)
Theo dự thảo kế hoạch, festival được định hướng tổ chức xuyên suốt năm với chuỗi hoạt động gắn với đặc trưng từng mùa, qua đó tạo dòng sự kiện liên tục và từng bước thay đổi cách khai thác du lịch biển vốn lâu nay chủ yếu tập trung vào mùa hè.
Mở đầu là chuỗi hoạt động “Cửa Lò chào Xuân” với các chương trình văn hóa, nghệ thuật, trò chơi dân gian và một số lễ hội truyền thống của cư dân vùng biển như lễ cầu ngư. Đây được xem là dịp để giới thiệu bản sắc văn hóa biển, đồng thời tạo thêm sản phẩm du lịch trong giai đoạn đầu năm – thời điểm vốn ít hoạt động du lịch tại Cửa Lò.
Bước sang mùa hè – thời điểm cao điểm của du lịch biển, dự kiến có các hoạt động quy mô lớn như chương trình khai mạc, các chương trình nghệ thuật ngoài trời, liên hoan ẩm thực Bắc Trung Bộ hay lễ hội khinh khí cầu, qua đó tạo điểm nhấn cho mùa du lịch Cửa Lò và mang đến thêm trải nghiệm cho du khách.
